Czy masaż pomaga na ból głowy?

Masaż pomaga na napięciowy ból głowy, czyli najczęstszy jego rodzaj. Taki ból zaczyna się w karku, u podstawy czaszki i w barkach, a stamtąd promieniuje do skroni, oczu i czoła. Rozluźnienie tych mięśni często zmniejsza ból albo go przerywa. Przy migrenie masaż nie przerywa napadu, a przy kilku objawach opisanych niżej jest przeciwwskazany. Dlatego zacznij od rozpoznania, jaki ból masz.

Napięciowy ból głowy: tu masaż pomaga

Rozpoznasz go po tym, że:

  • Jest obustronny i opasujący, jak ciasna opaska wokół głowy.
  • Jest tępy i uciskowy, bez pulsowania.
  • Narasta w ciągu dnia, zwłaszcza po pracy przy komputerze lub w stresie.
  • Wysiłek fizyczny go nie nasila.
  • Towarzyszy mu tkliwość karku, barków i mięśni u podstawy czaszki.

Przewlekle napięte mięśnie podpotyliczne, czworoboczne i dźwigacz łopatki drażnią zakończenia nerwowe, a ból czujesz wyżej niż jego źródło. Rozluźnienie tych mięśni często przerywa ten cykl.

Migrena: masaż tylko ostrożnie i między napadami

Migrena jest zwykle jednostronna i pulsująca, nasila się przy ruchu, często z nadwrażliwością na światło i dźwięk, czasem z nudnościami lub aurą. To choroba neurologiczna, a jej źródłem nie są mięśnie.

Masaż nie przerywa napadu migreny, a w jego trakcie bywa nieprzyjemny i może nasilić objawy. Między napadami może pomagać profilaktycznie: u osób z komponentem napięciowym regularne rozluźnianie karku może zmniejszać częstość epizodów. Sesje planuj w okresach bez bólu.

Kiedy nie masować: sygnały alarmowe

Ból głowy wymaga pilnej konsultacji lekarskiej zamiast masażu, gdy:

  • Pojawił się nagle i jest najsilniejszy w życiu („piorunujący”). To stan pilny.
  • Towarzyszy mu gorączka i sztywność karku.
  • Wystąpił po urazie głowy.
  • Towarzyszą mu zaburzenia widzenia, mowy, osłabienie kończyn lub splątanie.
  • Zmienił charakter: jest inny niż zwykle, częstszy, silniejszy.
  • Budzi ze snu albo nasila się przy kaszlu i pochylaniu.

Przy tych objawach masaż jest przeciwwskazany. Ogólne zasady: przeciwwskazania do masażu.

Pracę na samej skórze głowy i jej efekty opisujemy osobno w tekście masaż głowy i head spa, a masaż karku i szyi, także w wersji do wykonania samemu, ma własny artykuł.

Które mięśnie masuje się przy bólu głowy

Masaż na napięciowy ból głowy obejmuje zwykle mięśnie podpotyliczne u podstawy czaszki, górną część czworobocznego, dźwigacz łopatki, mięśnie mostkowo-obojczykowo-sutkowe po bokach szyi oraz, jeśli to komfortowe, mięśnie skroniowe i żwacze. Skronie i żwacze są ważne u osób, które zaciskają szczękę i zgrzytają zębami, bo napięcie żuchwy bardzo często idzie w parze z bólem głowy.

Gdzie masować na ból głowy: konkretne punkty

Jeśli chcesz spróbować sam, pracuj wolno i lekko. Nacisk ma być na granicy przyjemnego i nigdy bolesny, bo ból utrzymuje układ nerwowy w gotowości i działa przeciwko rozluźnieniu.

  • Podstawa czaszki (mięśnie podpotyliczne). Przesuń kciuki po karku w górę, aż trafisz na wyraźny wałek tuż pod potylicą, mniej więcej dwa palce od kręgosłupa. Stąd najczęściej bierze się ból opasujący głowę. Uciskaj punktowo 30–60 sekund na stronę, oddychając spokojnie.
  • Skronie. Opuszkami trzech palców rób wolne koliste ruchy nad łukiem brwiowym, na wysokości oczu. Masaż skroni na ból głowy działa najlepiej, gdy ból bierze się z zaciskania szczęki. Sprawdź, czy masz teraz zaciśnięte zęby.
  • Żwacze. Zaciśnij zęby i wyczuj twardy mięsień nad kątem żuchwy. Rozluźnij szczękę i masuj go kolistymi ruchami. U osób zgrzytających zębami ten punkt często najbardziej wpływa na ból głowy.
  • Górna część czworobocznego. Chwyć mięsień między barkiem a szyją kciukiem i palcami i ściskaj rytmicznie. Napięcie w tym miejscu promieniuje do skroni i za oko.
  • Mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy. To pasmo biegnące skośnie po boku szyi, wyraźne, gdy odwrócisz głowę. Ujmij je delikatnie w palce i przesuwaj wzdłuż. Bez mocnego ucisku, bo biegną tu ważne naczynia.

Nie uciskaj mocno przedniej i bocznej powierzchni szyi, nie masuj tętnicy szyjnej i nie „strzelaj” karkiem. Nie masuj w ogóle, jeśli ból pojawił się nagle albo towarzyszy mu któryś z objawów alarmowych.

Co możesz zrobić sam

  • Rozluźnienie podstawy czaszki. Połóż się na plecach, umieść dwie piłeczki tenisowe (albo dłonie) pod potylicą i zostań tak 2–3 minuty, spokojnie oddychając.
  • Ciepło na kark przez 15 minut. Przy bólu napięciowym rozluźnia mięśnie lepiej niż zimno.
  • Przerwy od ekranu co godzinę: 30 sekund patrzenia w dal.
  • Woda i regularne posiłki. Odwodnienie i spadek cukru należą do najczęstszych wyzwalaczy.
  • Sen. Ból głowy wywołuje zarówno za mało, jak i za dużo snu.

Sekwencję do zrobienia przy biurku opisujemy krok po kroku w tekście masaż głowy krok po kroku: automasaż w domu.

Gdzie się umówić

W studiu Viktoriia Body & Soul kark, barki i podstawę czaszki masujemy w ramach masażu relaksacyjnego pleców (30/45/60 minut, 90–150 zł). Przy nawracającym bólu głowy wybierz 45 lub 60 minut, bo w 30 minut zwykle nie da się rozluźnić wszystkich zaangażowanych mięśni. Powiedz na początku sesji, że chodzi o ból głowy, a Viktoria rozłoży czas inaczej niż przy zwykłym masażu pleców. Pełną ofertę znajdziesz na stronie usługi i cennik.

Jeśli ból głowy pojawia się głównie w dni pracy i mija w weekendy, przyczyną jest prawie na pewno postawa przy biurku. Masaż przyniesie ulgę, a trwałą poprawę da zmiana ustawienia stanowiska. Piszemy o tym w tekście masaż pleców przy pracy siedzącej.